Wanneer mag een puppy naar buiten? Waar wel, en waar nog niet
Je pup moet naar buiten om te plassen en om de wereld te leren kennen, maar hij heeft nog niet al zijn prikken gehad. Zo kies je per plek wat kan.
In dit artikel
Wij zijn hondenverzorgers, geen dierenarts. Dit is algemene informatie; overleg altijd met je eigen dierenarts.
Welke plekken zijn veilig voor een pup zonder alle prikken?
Hoe minder onbekende honden er komen, hoe kleiner het risico: het gaat ook om wie er vóór je pup was. In Nederland krijgt een pup die op 6 weken begint meestal prikken op 6, 9 en 12 weken, soms aangevuld met een vierde op 16 weken. Tot de laatste daarvan helpt dit overzicht je kiezen.
Wat er in elke prik zit en waarom het er meerdere zijn, lees je in ons stuk over het vaccinatieschema.
| Plek | Vóór de laatste prik | Waarom |
|---|---|---|
| Je eigen afgesloten tuin | Ja, vanaf dag één | Veilig zolang er echt geen onbekende honden in komen. Hier doe je de plasrondjes. |
| Winkelstraat, station, schoolplein: op je arm of in de auto | Ja | Je pup ziet en hoort van alles, maar loopt niet over de grond waar andere honden hebben gepoept. |
| Huis of tuin van bekenden met een ingeënte hond | Ja | Zo leert je pup andere honden kennen, en weet je zeker dat ze zijn ingeënt. |
| Stoep of grasstrook in je eigen straat | Liever niet; moet het toch, dan met beleid | Hier lopen honden van wie je niet weet of ze zijn ingeënt. Moet het toch, kies dan een rustig stuk zonder poep, niet de boom of paal waar elke hond plast, en draag je pup heen en terug. Overleg het met je dierenarts. |
| Hondenuitlaatveld, populair hondenbos, dierenwinkel | Nog niet | Hier komen veel honden, en je weet niet of ze allemaal zijn ingeënt. |
| Sloten, vijvers, plassen, boerenerven | Nog niet | Risico op de ziekte van Weil, via urine van ratten en muizen. |
Dit overzicht is gebaseerd op het advies van het LICG, de Britse Royal Kennel Club en Cornell University, aangevuld met onze eigen praktische inschatting. Je eigen dierenarts kent de situatie in jouw buurt en heeft het laatste woord.
Die tuin heb je vanaf het begin hard nodig. Volgens het LICG moet een pup in het begin heel regelmatig naar buiten, zeker om de twee uur, en in elk geval net na het slapen, het eten of drinken en het spelen. Hoe je daar een vast ritme van maakt, staat in puppy zindelijk maken.
Waarom is een hondenuitlaatveld riskant voor een jonge pup?
Vanwege parvo. Dat virus verspreidt zich via ontlasting en kan volgens het LICG buiten de hond minstens een jaar besmettelijk blijven. Op een veld waar elke dag veel honden poepen, kan het dus liggen zonder dat je iets ziet. Een pup die nog niet volledig is ingeënt, is daar extra kwetsbaar.
Volgens de diergeneeskundefaculteit van de Amerikaanse Cornell University scheidt een besmette hond het virus via zijn ontlasting uit tot twee weken voordat hij klachten krijgt, en nog tot twee weken nadat die over zijn. Een veld vol gezond ogende honden is dus geen garantie.
Zonder ontsmetting of direct zonlicht kan het virus volgens Cornell maanden tot jaren in de omgeving overleven, en de meeste gewone schoonmaakmiddelen doden het niet. Parvo kan niet-ingeënte honden van elke leeftijd treffen, maar treft vaak pups van 6 weken tot 6 maanden. Een grasveld kun je niet schoonmaken, dus wegblijven is het simpelste wat je kunt doen.
Waarom moet je pup nog uit de buurt van sloten en plassen blijven?
Vanwege de ziekte van Weil, ook wel leptospirose. Die wordt veroorzaakt door bacteriën en overgedragen via urine of via water waar urine in zit. Berucht is urine van ratten en muizen. De Royal Kennel Club zet water, boerderijen en plekken met ratten daarom op het lijstje dat een pup zonder volledige inenting moet mijden.
Sloten ontloop je in Nederland moeilijk, en een pup die alles wil proeven, drinkt er graag uit. Loopt je route langs het water, houd hem dan kort aan de lijn of til hem even op. Neem een eigen bakje water mee als je langer weg bent.
De prik tegen Weil hoort bij het Nederlandse puppyschema. In het schema van het LICG zit hij in de tweede en de derde puppyprik. Vraag je dierenarts vanaf wanneer jouw pup tegen Weil beschermd is, en houd hem tot dan weg van sloten en vijvers.
Heeft je pup toch uit een sloot of plas gedronken en wordt hij in de dagen erna ziek, bel dan je dierenarts en vertel waar hij is geweest. Bij honden met Weil ziet het LICG het vaakst geelzucht (gele ogen of een geel tandvlees), diarree en braken, bloedingen en nierproblemen.
Waarom kun je niet gewoon wachten tot alle prikken klaar zijn?
Omdat de gevoelige periode voor kennismaken met andere honden dan volgens het LICG al voorbij is. Die primaire socialisatiefase loopt van ongeveer drie weken oud tot ergens tussen week 9 en week 14, mede afhankelijk van het ras. De puppyprikken lopen tot 12 of 16 weken, dus die twee vallen grotendeels samen.
De Royal Kennel Club zegt het nog directer: een pup alleen in huis en tuin houden kan averechts werken, want jonge pups staan juist het meest open voor nieuwe omgevingen en situaties. Zo pak je het aan:
- Op de arm of in de auto. Neem je pup mee naar een winkelstraat, een bushalte of het station, zodat hij verkeer, fietsers en mensen leert kennen zonder over besmette grond te lopen.
- Met ingeënte honden die je kent. Ga wandelen met vrienden van wie de hond is ingeënt, of nodig ze met hun hond bij je thuis uit. Dat raadt het LICG aan.
- Niet de hele tijd op de arm. Optillen geeft je pup veiligheid bij iets nieuws, maar doe het niet te vaak, en stop ermee als hij erom gaat vragen.
- Te zwaar om te dragen? Gebruik dan een stevige draagtas of fietskar, of laat hem aan een tuigje lopen op rustige plekken waar weinig andere honden komen.
- Een puppycursus. Kies er een die het vaccinatieboekje controleert en op een schone, afgesloten plek traint, en vraag je dierenarts vanaf welke prik je pup mee mag.
- Kort, met pauzes. Wordt je pup erg druk, hijgt hij veel of draait hij zich weg, haal hem dan uit de situatie en gun hem rust. Te veel achter elkaar kan een pup overprikkelen.
Een uitgebreide lijst met geluiden, mensen en situaties om je pup te laten zien, vind je in puppy socialisatie. Plan na elk uitje ook genoeg rust in: hoeveel een pup slaapt, lees je in hoeveel slaap een puppy nodig heeft.
Waarom geven Engelstalige websites een ander antwoord?
Omdat elke organisatie de grens anders legt. De Royal Kennel Club rekent vanaf de tweede prik: ongeveer twee weken daarna mag een pup in het algemeen naar buiten. Dogs Trust is strenger en wil de hele kuur afwachten. De Amerikaanse site PetMD noemt ongeveer twee weken na de laatste kernvaccinatie, meestal rond 18 tot 22 weken.
De Royal Kennel Club schrijft dat de meeste pups hun eerste prikken rond 8 weken krijgen. Volgens de Britse hondenwelzijnsorganisatie Dogs Trust moet je pup zijn volledige vaccinatiekuur hebben gehad voordat hij het huis uit gaat om te bewegen en andere honden te ontmoeten. Wel kun je hem volgens Dogs Trust al eerder naar buiten dragen, zodat hij went aan wat hij ziet, hoort en ruikt.
Het LICG legt de nadruk anders: laat je pup vanaf de eerste dag thuis kennismaken met andere honden, als die zijn ingeënt en van mensen die je kent. Waar ze het wel over eens zijn: een pup kan al naar buiten op de arm, en hoort weg te blijven van plekken waar veel onbekende honden komen.
Woon je als expat in Den Haag of Wassenaar en lees je vooral Engelstalige sites? Ga dan uit van het schema van je Nederlandse dierenarts, niet van een Britse of Amerikaanse leeftijd. Kreeg je pup zijn eerste prikken in het buitenland, neem het boekje dan mee, zodat je dierenarts kan zeggen wanneer de reeks voor jouw pup rond is.
Hoe pak je de eerste echte wandeling aan?
Rustig en kort, en pas als je dierenarts heeft gezegd dat de puppyreeks klaar is. Kies een stille route waar je pup kan snuffelen zonder dat er steeds honden op hem af komen. Laat hem het tempo bepalen, en draag hem naar huis als hij moe wordt of gaat zitten.
- 1Vraag het na bij de laatste prik. Je dierenarts weet of er nog een prik op 16 weken komt, en vanaf wanneer je pup goed beschermd is.
- 2Laat hem thuis al wennen aan halsband of tuig en lijn. Dan is op straat niet alles tegelijk nieuw.
- 3Begin dicht bij huis. Een rondje door je eigen straat is voor een pup al een hoop indrukken.
- 4Houd hem aan de lijn tot hij goed terugkomt. Waar je hond later vrij mag rennen, staat in ons overzicht voor de regio.
- 5Stop op tijd. Let op dezelfde signalen als bij het socialiseren: veel hijgen, wegdraaien of opeens heel druk worden.
Heeft je dierenarts groen licht gegeven en wil je weten of een privéwandeling met een vaste begeleider bij je pup past? Vraag het ons tijdens de gratis kennismaking, en neem het vaccinatieboekje mee.
Veelgestelde vragen over puppy's en naar buiten gaan
Is die hond ingeënt, dan is dat geen probleem. Spelen met ingeënte honden van bekenden raadt het LICG juist aan. Weet je het niet, vraag het dan na. Komen er onbekende honden in je tuin, houd je pup dan op een stuk waar zij niet komen, tot de puppyreeks klaar is.
Liever niet op de grond. Bij een strandopgang komen veel honden langs, en je weet niet of ze allemaal zijn ingeënt. Op de arm kan hij wel al wennen aan de wind, de geluiden en de drukte. Laat hem pas zelf over het strand lopen als je dierenarts zegt dat de puppyreeks klaar is.
Houd hem de dagen erna goed in de gaten. Is hij sloom, wil hij niet eten, moet hij braken of krijgt hij diarree of koorts, bel dan meteen je dierenarts. Vertel daarbij dat je pup nog niet al zijn prikken heeft gehad en waar hij heeft gelopen.
Voor de duur van puppywandelingen vonden we geen vaste regel van een dierenartsenorganisatie. Kijk daarom naar je pup in plaats van naar de klok: begin kort, en stop als hij gaat zitten, achterblijft of overdreven druk wordt. Een pup heeft daarnaast veel rust nodig om alle indrukken te verwerken.
Ja, dat is dezelfde gedachte als op de arm: je pup ziet, hoort en ruikt van alles, maar loopt niet over de grond waar andere honden komen. Zet de tas of mand niet neer op een hondenuitlaatveld, en houd onbekende honden op afstand.
Bronnen
Voor dit artikel gebruikten we:
- LICG — Socialisatie van de pup
- LICG — Vaccinatie van de hond
- LICG — Opvoeding van een puppy
- Cornell University College of Veterinary Medicine — Parvovirus: Transmission to treatment
- The Royal Kennel Club — Dog and puppy vaccinations
- Dogs Trust — How to introduce your puppy to other dogs
- PetMD — When Can a Puppy Go Outside Safely?
Lees ook
Straks samen de eerste rondjes
Is de puppyreeks klaar en wil je dat je pup ook overdag een rustig rondje krijgt? Bij LuckyPaw lopen alleen Dominic of Evika met je hond.
Plan eerst een gratis kennismaking, dan kijken we samen wat bij de leeftijd van je pup past.
Plan een gratis kennismaking
